Podaj, wymień, określ
Wymagają krótkiej i jednoznacznej informacji. Nie trzeba dodawać mechanizmu, jeżeli polecenie o niego nie pyta.
- podaj - zapisz nazwę lub fakt
- wymień - podaj wskazaną liczbę elementów
- określ - ustal cechę, kierunek lub wartość
Poradnik do biologii
Znaczenie poleceń: podaj, określ, opisz, uzasadnij, wykaż i wyjaśnij.
Poniższe punkty porządkują najważniejsze umiejętności związane z tym działem. Nie są zamkniętą listą możliwych poleceń egzaminacyjnych.
Praktyczny poradnik
Czasownik w poleceniu określa, jakiego rodzaju odpowiedzi oczekuje egzaminator. Poprawny fakt może nie otrzymać punktu, jeżeli nie wykonuje wymaganej czynności.
Wymagają krótkiej i jednoznacznej informacji. Nie trzeba dodawać mechanizmu, jeżeli polecenie o niego nie pyta.
Przedstaw przebieg, wygląd lub zmianę na podstawie danych. Opis nie musi tłumaczyć przyczyny, chyba że polecenie tego wymaga.
Podaj argument łączący tezę z informacją biologiczną. W zadaniu z materiałem źródłowym odwołaj się do konkretnej danej.
Pokaż mechanizm albo ciąg przyczynowo-skutkowy. Najczęściej potrzebne są co najmniej dwa logicznie połączone elementy.
Uogólnij zależność wynikającą z danych. Nie powtarzaj samego wyniku i nie wprowadzaj informacji, których doświadczenie nie sprawdzało.
Dla tego samego wykresu napisz osobno: opis wyniku, wniosek i wyjaśnienie mechanizmu.
Opis mówi, co widać; wniosek uogólnia zależność; wyjaśnienie wskazuje biologiczną przyczynę tej zależności.
Zakres materiałów jest porównywany z podstawą programową i dokumentami egzaminacyjnymi. Biolchem nie przewiduje treści przyszłych arkuszy, a zadania autorskie nie są przedstawiane jako zadania CKE.