Biologia · 2020
Poziom rozszerzony · Formuła 2007
(3 pkt) Na rysunku I przedstawiono budowę limfocytu B, a na rysunku II przedstawiono budowę plazmocytu, który powstał z tego limfocytu. Funkcje plazmocytu to produkcja i wydzielanie przeciwciał. Obie komórki zostały poddane barwieniu w celu uwidocznienia struktur komórkowych. 1 – siateczka śródplazmatyczna szorstka 2 – mitochondrium 3 – siateczka śródplazmatyczna gładka 4 – jądro – jąderko
1 p. – za wskazanie dwóch właściwych różnic w budowie między limfocytem B a komórką plazmatyczną. 0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi.
1 p. − za poprawne wykazanie związku budowy komórki plazmatycznej z funkcją produkcji białek (przeciwciał), uwzględniające obecność rozbudowanej siateczki śródplazmatycznej szorstkiej lub obecność jąderka. 0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi.
1 p. − za prawidłowe zaznaczenie wszystkich trzech cech wskazanej odporności. 0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź A, C, F
• W jądrze komórki plazmatycznej widoczne jest duże jąderko, którego nie widać w limfocycie B. • W jądrze plazmocytu widoczna jest bardziej rozluźniona chromatyna. • Silniej rozbudowana siateczka śródplazmatyczna szorstka w plazmocycie w porównaniu do limfocytu B. • W limfocycie B występuje mała ilość cytoplazmy i organellów komórkowych, natomiast w plazmocycie są one rozbudowane. • Plazmocyt ma większy stosunek objętości komórki do objętości jądra komórkowego. b) (0−1) Wykazanie związku między budową a funkcją plazmocytu. Tworzenie informacji (III.2a., I.1b.7)
• Komórka plazmatyczna ma bardzo silnie rozwiniętą siateczkę śródplazmatyczną szorstką, na której zachodzi produkcja białek (na eksport), a przeciwciała wytwarzane i wydzielane przez tę komórkę są białkami. • W jądrze komórki plazmatycznej znajduje się duże jąderko, co świadczy o intensywnym wytwarzaniu podjednostek rybosomów niezbędnych do syntezy białek / przeciwciał. c) (0−1) Rozpoznanie cech odporności uzyskiwanej po podaniu Wiadomości i rozumienie surowicy. (I.4b.8., PP)