Matura CKE marzec, PR (F‑2015)

Poziom rozszerzony · Formuła 2015

Zadanie 11.

(4 pkt)

Anatomia i fizjologia człowieka Protisty Metody badawcze i doświadczenia Sformułuj problem badawczy / hipotezę / wniosek Zamknięte Uzupełnij tabelę / schemat / wykres

Owce to przeżuwacze o wielokomorowym żołądku, w którym bytują symbiotyczne pierwotniaki. Przeprowadzono doświadczenie, w którym określono średni przyrost dziennej masy ciała w dwóch grupach jagniąt owcy: • Grupa 1. – jagnięta mające w żwaczu symbiotyczne pierwotniaki, • Grupa 2. – jagnięta, które pozbawiono symbiotycznych pierwotniaków. Wyniki badań przedstawiono w tabeli.

	Liczba jagniąt	Liczba dni doświadczenia	Średni dzienny przyrost masy ciała [kg]
Grupa 1.	15	84	0,56
Grupa 2.	15	84	0,42

11.1.

Poprawna odpowiedź

Problem badawczy: E Hipoteza: C

Zasady oceniania

2 pkt – za poprawne zapisanie w wyznaczonym miejscu jednego problemu badawczego i jednej hipotezy. 1 pkt – za poprawne zapisanie w wyznaczonym miejscu tylko jednego problemu badawczego lub tylko jednej hipotezy. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi.

rozwiązań zadań

11.2.

Zasady oceniania

1 pkt – za wybór grupy 1. oraz prawidłowe uzasadnienie, odnoszące się do naturalnej obecności u tych owiec symbiotycznych mikroorganizmów. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązania Grupa 1., ponieważ • owce w naturalnych warunkach mają symbiotyczne mikroorganizmy w żołądku, a więc nie wprowadzano w tej grupie żadnych zmian. • jagnięta bardzo szybko po urodzeniu nabywają symbiotyczne pierwotniaki – wyniki w tej grupie odzwierciedlają to, w jaki sposób funkcjonują zdrowe zwierzęta. • u tych owiec nie zmieniano naturalnego mikrobiomu żwacza. • nie usuwano pierwotniaków naturalnie występujących w ich żołądku.

Uwagi

: Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się jedynie do definicji próby kontrolnej np. „Grupa 1., ponieważ nie były wprowadzone żadne zmiany”. Nie uznaje się odpowiedzi, w których zdający odnosi się do badania wpływu symbiotycznych pierwotniaków na wydajność trawienia, ułatwianie wchłaniania lub ilość przyswajalnego pokarmu, ponieważ tych zjawisk nie badano w przedstawionym doświadczeniu.

11.3.

Zasady oceniania

1 pkt – za określenie prawidłowej funkcji symbiotycznych pierwotniaków polegającej na trawieniu celulozy. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań albo za brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązania • Pierwotniaki mają odpowiednie enzymy trawienne pozwalające na rozkład celulozy znajdującej się w komórkach roślin zjadanych przez owce. • Umożliwiają trawienie celulozy wchodzącej w skład pokarmu owcy. • Trawią celulozę.

rozwiązań zadań

Uwagi

: Nie uznaje się odpowiedzi, że pierwotniaki są źródłem białka dla owiec np. „Pierwotniaki w żwaczach owiec stanowią źródło białka dla owcy, gdyż rozmnażają się tam a następnie są transportowane do innych części żołądka, gdzie są trawione”. Nie uznaje się odpowiedzi z których wynika, że pierwotniaki dostarczają jagniętom enzymów potrzebnych do strawienia celulozy. Nie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych „biorą udział w trawieniu pokarmu”, „rozkładają niestrawione związki”.

Matura CKE marzec, PR (F‑2015)

Zadanie 11.

Odpowiedzi

11.1. (0–2 pkt)

11.2. (0–1 pkt)

11.3. (0–1 pkt)

11.1.

Poprawna odpowiedź

Zasady oceniania

11.2.

Zasady oceniania

Uwagi

11.3.

Zasady oceniania

Uwagi