Chemia · 2023
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 22.
(3 pkt)Uczniowie przeprowadzili dwuetapowe doświadczenie, w którym w temperaturze pokojowej otrzymali z metalicznego glinu wodorotlenek glinu.
22.1. (0–1 pkt)
Wybierz i zaznacz na poniższym schemacie wzory odczynników, których użyto podczas doświadczenia przeprowadzonego przez uczniów.
22.2. (0–2 pkt)
• równanie reakcji zachodzącej w etapie I • równanie reakcji zachodzącej w etapie II opisanego doświadczenia, a następnie napisz, jakie zmiany zaobserwowano po dodaniu – w etapie II – nadmiaru wybranego odczynnika.
Odpowiedzi
22.1.
Poprawna odpowiedź
Etap I Etap II HNO3 (stęż.) / HCl (aq, rozc.) H2SO4 (aq) / NaOH (aq) wiórki glinowe roztwór po etapie I
Zasady oceniania
1 pkt – poprawny wybór i zaznaczenie wzorów odczynników na schemacie doświadczenia. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
rozwiązań zadań
22.2.
Poprawna odpowiedź
Etap I: 2Al + 6H+ → 2Al3+ + 3H2 ALBO 2Al + 6H3O+ → 2Al3+ + 3H2 + 6H2O Etap II: Al3+ + 3OH− → Al(OH)3 Przykładowe zaobserwowane zmiany: • Osad wodorotlenku zaniknie (i powstanie klarowny roztwór). • Osad Al(OH)3 roztworzy się (w nadmiarze NaOH i powstanie klarowny roztwór). • Osad się rozpuści (w nadmiarze NaOH i powstanie klarowny roztwór). • Powstający (początkowo) osad zaniknie (i powstanie klarowny roztwór). • Powstaje biały osad, który roztwarza się / rozpuszcza się w nadmiarze (roztworu) NaOH. Uwaga 1.: Elementy rozwiązania podane w nawiasach nie są wymagane. Uwaga 2.: Odpowiedź, w której zdający pisze równanie strącania osadu, a następnie równanie roztwarzania osadu, należy uznać za poprawną.
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie równań reakcji i napisanie poprawnych obserwowanych zmian. 1 pkt – poprawne napisanie równań reakcji i niepoprawne napisanie obserwowanych zmian. LUB 1 pkt – poprawne napisanie jednego z równań reakcji i poprawne napisanie obserwowanych zmian. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.