Chemia · 2017
Matura OKE Kraków, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 25.
(4 pkt)Produktami głównymi reakcji addycji wody do alkenów są alkohole, które powstają w wyniku przebiegu tego procesu zgodnie z regułą Markownikowa, jednakże w trakcie jego zachodzenia możliwe jest powstawanie innego alkoholu, który będzie stanowił produkt uboczny. Dany jest schemat ciągu reakcji chemicznych: CH2OH , , , , E1 A E2 B cykloheksylometanol Wiadomo, że związki E1 i E2 to izomery, a związki A i B to izomery cykloheksylometanolu, przy czym związek B wyizolowano z mieszaniny poreakcyjnej jako produkt uboczny ostatniej reakcji w podanym ciągu. Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie Materiał ćwiczeniowy z chemii – poziom rozszerzony – kwiecień 2017 12
25.1. (0–1 pkt)
Na podstawie analizy schematu oceń prawdziwość zdań: wpisz literę P – gdy zdanie jest prawdziwe, a literę F – gdy zdanie jest fałszywe. Związki E1 i E2 w reakcji z wodą, w obecności kwasu siarkowego(VI), tworzą te same główne produkty. Cykloheksylometanol oraz związki A i B to alkohole, przy czym każdy ma inną rzędowość. Wszystkie alkohole występujące w tym schemacie ulegają łagodnemu utlenianiu, a produkty tych procesów należą do aldehydów lub ketonów.
25.2. (0–3 pkt)
Tlenek wanadu(V) w środowisku kwasowym może pełnić rolę utleniacza względem alkoholi. Alkohole w tych warunkach utleniane są łagodnie, podobnie jak za pomocą tlenku miedzi(II). Tlenek wanadu(V) redukuje się wówczas do jonów oksowanadu(IV), VO2+.