Chemia · 2020
Matura CKE maj, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 37.
(2 pkt)(0–2) Chlorek winylu (chloroeten) jest monomerem służącym do produkcji jednego z najpopularniejszych tworzyw sztucznych – PVC, czyli poli(chlorku winylu). Chlorek winylu Cl 2 CH2=CH2 ⎯ ⎯→ ⎯ CH2Cl–CH2Cl ⎯T ⎯→ CH2=CHCl
Oblicz, ile m 3 – w przeliczeniu na warunki normalne – zajmie eten potrzebny do wyprodukowania 1000 kg chlorku winylu. Przyjmij, że w opisanych przemianach dichloroetan powstaje z wydajnością równą 80%, a wydajność jego rozkładu w temperaturze T jest równa 90%.
Odpowiedzi
Poprawna odpowiedź
I: Wydajność procesu 0,8 · 0,9 = 0,72 22,4 ·10–3 m3 etenu – 0,72 · 62,5 · 10–3 kg chlorku winylu x m3 etenu –1000 kg chlorku winylu x = 497,8 (m3)
II: Liczba moli chlorku winylu 62,5 g – 1 mol 1000 ·103 g – x moli x = 16·103 moli Liczba moli C2H4Cl2 przy 100% wydajności procesu = Liczba moli chlorku winylu x = 16·103 moli Liczba moli C2H4Cl2 z uwzględnieniem wydajności procesu 16·103 moli – 90% x moli – 100% x = 17,8·103 moli Liczba moli C2H4 przy 100% wydajności procesu = Liczba moli C2H4Cl2 x = 17,8·103 moli Liczba moli C2H4 z uwzględnieniem wydajności procesu 17,8·103 moli – 80% x moli – 100% x = 22,25·103 moli Obliczenie objętości C2H4 1 mol – 22,4 dm3 22,25·103 moli – x dm3 x = 498,4·103 dm3 = 498 (m3)
Zasady oceniania
2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku w m3. 1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale: – popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego LUB – podanie wyniku z niewłaściwą jednostką. 0 p. – zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania. Uwaga: Należy zwrócić uwagę na zależność wyniku liczbowego od przyjętych zaokrągleń. Za poprawny należy uznać każdy wynik będący konsekwencją zastosowanej poprawnej metody i poprawnych obliczeń. Przykładowe rozwiązania
rozwiązań zadań