Chemia · 2022
Arkusz pokazowy CKE marzec, PR (F‑2023)
Poziom rozszerzony · Formuła 2023
Zadanie 18.
(2 pkt)Kolorymetryczne oznaczenie bardzo małych ilości miedzi(II) można wykonać, jeżeli zmierzy się absorbancję roztworu kompleksu miedzi(II) z dietyloditiokarbaminianem, w skrócie oznaczanego wzorem Cu(DDTK)2. Ten związek słabo rozpuszcza się w wodzie, ale dobrze – w rozpuszczalnikach organicznych. W drugiej z tych sytuacji powstaje roztwór o barwie żółtobrunatnej. Aby wyznaczyć masę miedzi w próbce badanego wodnego roztworu zawierającego jony miedzi(II), do tego roztworu dodano roztwór dietyloditiokarbaminianu sodu NaDDTK. Następnie otrzymaną mieszaninę wytrząsano z rozpuszczalnikiem organicznym, co spowodowało, że obecny w wodzie Cu(DDTK)2 przeszedł ilościowo do fazy organicznej. Wszystkie porcje roztworu Cu(DDTK)2 w rozpuszczalniku organicznym połączono i uzupełniono tym rozpuszczalnikiem do objętości 25 cm3. Metodą kolorymetryczną wyznaczono stężenie miedzi(II) w badanym roztworze, które było równe 3,50·10–5 mol·dm–3.
18.1. (0–1 pkt)
Oblicz, ile mikrogramów miedzi w postaci miedzi(II) zawierała próbka badanego wodnego roztworu (1 μg = 10–6 g). Przyjmij masę molową miedzi równą 63,55 g∙mol–1.
18.2. (0–1 pkt)
Napisz nazwę metody, za pomocą której wyodrębniono kompleks miedzi(II) z roztworu wodnego.
Odpowiedzi
18.1.
Poprawna odpowiedź
V= 25 cm3 = 0,025 dm3 c= 3,50·10–5 mol·dm–3; MCu = 63,55 g·mol–1 nCu mCu𝑐 = = mCu = MCu·V·c V MCu·V mCu = 63,55 g·mol–1 · 0,025 dm3 · 3,50·10–5 mol·dm–3 ⇒ mCu = 5,56·10–5 g = 55,6 (g)
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne obliczenie masy miedzi oraz podanie wyniku w mikrogramach. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
rozwiązań zadań
18.2.
Poprawna odpowiedź
ekstrakcja
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne napisanie nazwy metody rozdzielania. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.