Biologia · 2016
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 6.
(4 pkt)Acyklowir (ACV) to jeden z leków przeciwwirusowych. Jest on pochodn deoksyguanozyny, w której zmodyfikowana zostaáa reszta cukrowa. Uzyskany w ten sposób analog nukleozydowy jest specyficznym inhibitorem replikacji wirusa opryszczki, ospy wietrznej i póápa ca. W zainfekowanej wirusem komórce acyklowir (ACV) uzyskuje aktywno ü wtedy, gdy w wyniku trzech kolejnych etapów fosforylacji zostanie przeksztaácony do postaci trifosforanu. W genomie wirusa, który stanowi liniowy, dwuniciowy DNA, znajduje si gen koduj cy enzym kinaz tymidynow , która umo*liwia pierwsz fosforylacj ACV, natomiast kolejne fosforylacje tego zwi zku s katalizowane przez enzymy zainfekowanej komórki, a* do powstania trifosforanu. W ten sposób ACV wprowadzany jest do puli nukleotydów, jako substrat dla polimerazy DNA wirusa, w wyniku czego staje si konkurentem deoksyguanozynotrifosforanu. Gdy trifosforan ACV zostanie wá czony do nowo zreplikowanego áa cucha wirusowego DNA, zaczyna dziaáaü jako sygnaá ko cz cy replikacj , gdy* pozbawiony jest grupy 3’OH. Stwierdzono, *e komórkowa polimeraza DNA nie jest wra*liwa na trifosforan acyklowiru. Na podstawie J. Nicklin, K. Graeme-Cook, R. Killington: Krótkie wykáady. Mikrobiologia. Warszawa 2008.
6.1. (0–1 pkt)
Spo ród rysunków A–D przedstawiaj cych wybrane nukleozydy wybierz i zaznacz deoksyguanozyn . Podaj, na czym polega ró*nica mi dzy budow nukleotydu a budow nukleozydu w DNA.