Biologia · 2019
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2007)
Poziom rozszerzony · Formuła 2007
Zadanie 33.
(1 pkt)(1 pkt) Pomiędzy tojadem mocnym a trzmielami istnieje nieantagonistyczna zależność międzygatunkowa. Tojad to roślina o kwiatach przystosowanych kształtem do trzmiela, który je zapyla. W kwiecie tojadu jedna z działek korony tworzy łukowato wygięty hełm, u którego podstawy znajdują się dwa miodniki. Tojad mocny rośnie tylko na tych obszarach, na których występują trzmiele, natomiast te owady żyją również na obszarach, gdzie nie rosną tojady.
Podaj nazwę opisanej zależności międzygatunkowej i określ, dla którego z organizmów – trzmiela czy tojadu – ten związek jest obligatoryjny. Uzasadnij odpowiedź, odnosząc się do obu organizmów.
Odpowiedzi
Zasady oceniania
1 p. – za podanie poprawnej nazwy zależności występującej między tojadem i trzmielem oraz określenie i uzasadnienie obligatoryjności tego związku dla tojadu i nieobligatoryjności dla trzmiela. 0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi. Przykładowa odpowiedź Jest to mutualizm Związek ten jest obligatoryjny dla tojadu, ponieważ jedynym zapylaczem dla tojadu jest trzmiel, (dlatego rośnie wyłącznie na obszarach, na których żyje ten owad), natomiast dla trzmiela ten związek jest nieobligatoryjny, ponieważ trzmiel może korzystać z miodników innych roślin. Uwaga: Nie uznaje się zbyt ogólnej odpowiedzi „symbioza”.