Biologia · 2021
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Trzustka jest gruczołem, który pełni u człowieka jednocześnie funkcję wydzielania wewnętrznego oraz zewnętrznego. Funkcja zewnątrzwydzielnicza polega na wytwarzaniu enzymów trawiennych i na uwalnianiu ich do światła przewodu pokarmowego.
Uzupełnij tabelę – wpisz nazwy enzymów trzustkowych i substratu w odpowiednie miejsca.
| Nazwa enzymu | Trawiony składnik pokarmowy (substrat) |
|---|---|
| trypsyna | |
| polisacharydy |
| zemulgowane tłuszcze |
Podaj nazwę odcinka przewodu pokarmowego, do którego są wydzielane enzymy trzustkowe.
Wykaż, że trzustka pełni funkcję gruczołu wydzielania wewnętrznego. W odpowiedzi uwzględnij przykład substancji produkowanej przez ten narząd oraz sposób jej wydzielania.
Trawiony składnik Nazwa enzymu pokarmowy (substrat) trypsyna białka/polipeptydy amylaza (trzustkowa) polisacharydy lipaza (trzustkowa) zemulgowane tłuszcze Uwaga: Uznaje się odpowiedzi: proteiny, peptydy, dipeptydy, tripeptydy, oligopeptydy jako substraty trypsyny.
rozwiązań zadań organizmu ludzkiego na różnych poziomach 4. Układ pokarmowy i przebieg procesów złożoności; dostrzega związki między trawiennych. Zdający: strukturą a funkcją na każdym z tych 3) przedstawia i porównuje proces trawienia poziomów. […] białek, cukrów i tłuszczów.
1 pkt – za poprawne uzupełnienie wszystkich trzech komórek tabeli. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
dwunastnica / jelito cienkie
1 pkt – za poprawne podanie nazwy odcinka przewodu pokarmowego, do którego wydzielany jest sok trzustkowy. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
1 pkt – za poprawne wykazanie roli wewnątrzwydzielniczej trzustki na przykładzie wybranego hormonu produkowanego przez ten narząd, uwzględniające wydzielanie substancji bezpośrednio do płynów ustrojowych. 0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt albo za brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązania • Komórki trzustki wydzielają insulinę do krwi. • Wytwarzane przez komórki trzustki insulina i glukagon przenikają do płynów ustrojowych. • Glukagon nie jest wyprowadzany przewodami trzustkowymi – co jest typowe dla wydzielania zewnętrznego – ale trafia bezpośrednio do naczyń krwionośnych. Uwaga: Nie uznaje się odpowiedzi tautologicznych, np. „Trzustka wydziela glukagon endokrynnie”, ponieważ „endokrynnie” oznacza „wewnątrzwydzielniczo”.