Chemia · 2020
Matura CKE kwiecień, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 11.
(3 pkt)Na odważkę stopu glinu z magnezem o masie 7,50 g podziałano nadmiarem rozcieńczonego kwasu solnego. Podczas roztwarzania stopu w kwasie solnym zachodziły reakcje zilustrowane równaniami: 2Al + 6HCl → 2AlCl3 + 3H2 Mg + 2HCl → MgCl2 + H2 W wyniku całkowitego roztworzenia stopu otrzymano klarowny roztwór, do którego dodano nadmiar wodnego roztworu wodorotlenku sodu. Zaszły reakcje opisane równaniami: AlCl3 + 6NaOH → Na3[Al(OH)6] + 3NaCl MgCl2 + 2NaOH → Mg(OH)2 + 2NaCl Otrzymany nierozpuszczalny w wodzie związek odsączono, przemyto wodą, wysuszono i zważono. Jego masa (w przeliczeniu na czysty wodorotlenek magnezu) była równa 11,67 g.
11.1. (0–2 pkt)
Oblicz zawartość procentową glinu w stopie (w procentach masowych).
11.2. (0–1 pkt)
Klarowny roztwór uzyskany po odsączeniu osadu Mg(OH)2 nasycono tlenkiem węgla(IV). Zaobserwowano wytrącenie białego osadu wodorotlenku glinu.
Napisz w formie jonowej skróconej równanie opisanej reakcji chemicznej.
Odpowiedzi
11.1.
Zasady oceniania
2 p. – za zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń oraz podanie wyniku w procentach. 1 p. – zastosowanie poprawnej metody, ale: – popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego lub – niepodanie wyniku liczbowego w procentach. 0 p. – za zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania. Przykładowe rozwiązanie M Mg(OH) 2 = 58 g ⋅ mol −1 11,60 g nMg(OH) 2 = −1 = 0,2 mol ⇒ nMg(OH) 2 = nMg = 0,2 mol 58 g ⋅ mol mMg = 0,2 mol ⋅ 24 g ⋅ mol −1 = 4,8 g ⇒ mAl = 7,5 g − 4,8 g = 2,7 g 2,7 g% mas. Al = ⋅ 100% = 36(%) 7,5 g
11.2.
Zasady oceniania
1 p. – za poprawne napisanie równania reakcji w formie jonowej skróconej. 0 p. – za odpowiedź błędną albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź Al(OH) 36− + 3CO 2 → Al(OH) 3 + 3HCO 3− lub 2Al(OH) 36− + 3CO 2 → 2Al(OH) 3 + 3CO 32 − + 3H 2 O