Chemia · 2020
Matura CKE maj, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 34.
(1 pkt)(0–1) Detergenty to związki, których cząsteczki zawierają fragment hydrofilowy (grupę polarną) i część hydrofobową (łańcuch niepolarny). Poniżej przedstawiono wzór karnityny: CH3 + H3 C N CH2 CH CH2 COO− CH3 OH
Rozstrzygnij, czy karnityna może być stosowana jako detergent. Odpowiedź uzasadnij – w uzasadnieniu uwzględnij budowę cząsteczki karnityny.
Odpowiedzi
Poprawna odpowiedź
Rozstrzygnięcie: Nie, (karnityna nie może być stosowana jako detergent). Uzasadnienie: Cząsteczka karnityny nie zawiera łańcucha hydrofobowego (węglowodorowego, niepolarnego). ALBO Cząsteczka karnityny nie ma budowy amfifilowej. ALBO Cząsteczka karnityny zawiera tylko grupy polarne. Uwaga: Uzasadnienia: • Cząsteczka karnityny jest dipolem. • Cząsteczka karnityny jest polarna. są niewystarczające.
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne rozstrzygnięcie oraz poprawne uzasadnienie uwzględniające budowę cząsteczki karnityny i wskazujące w dowolny sposób na brak części hydrofobowej. 0 pkt – odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź