Człowiek — układ wydalniczy i nerka

Allele tego samego genu zajmują odpowiadające sobie loci chromosomów homologicznych. W mejozie allele rozdzielają się do gamet, co stanowi cytologiczne podłoże prawa czystości gamet.

Fenotyp zależy od genotypu i środowiska. Dominacja pełna jest tylko jednym typem relacji; występują także dominacja niepełna, kodominacja, allele wielokrotne i interakcje genów.

W analizie rodowodu należy śledzić płeć, pokolenia i sposób przekazywania cechy. Cechy sprzężone z chromosomem X częściej ujawniają się u hemizygotycznych mężczyzn, gdy allel jest recesywny.

Porównywanie zwierząt wymaga wspólnych kryteriów: symetrii, liczby listków zarodkowych, rodzaju jamy ciała, segmentacji, budowy układów narządów i sposobu rozwoju.

Narządy wymiany gazowej mają dużą powierzchnię, cienką barierę i zwykle sprawny transport gazów. Sposób wydalania azotu zależy od dostępności wody: amoniak jest toksyczny, mocznik mniej toksyczny, a kwas moczowy oszczędza wodę.

U kręgowców przejście na ląd wiązało się m.in. ze zmianami kończyn, płuc, osłon ciała, zapłodnienia i rozwoju zarodka. Błony płodowe uniezależniły rozwój owodniowców od wody środowiskowej.

W kłębuszku wysokie ciśnienie powoduje filtrację osocza do torebki Bowmana. Komórki i duże białka pozostają we krwi, a w moczu pierwotnym znajdują się woda i małe cząsteczki.

W kanalikach zachodzą selektywna resorpcja i sekrecja. Glukoza i aminokwasy są niemal całkowicie odzyskiwane, a pętla Henlego tworzy gradient osmotyczny rdzenia nerki umożliwiający zagęszczanie moczu.

ADH zwiększa przepuszczalność kanalika zbiorczego dla wody, a aldosteron nasila resorpcję Na⁺ i wydzielanie K⁺. Regulacja działa w pętlach sprzężenia zwrotnego i dostosowuje objętość oraz skład płynów.

Hormony docierają z krwią do wielu tkanek, ale reagują tylko komórki z odpowiednim receptorem. Hormony hydrofilowe zwykle wiążą receptory błonowe i uruchamiają wtórne przekaźniki, a lipofilowe przechodzą przez błonę i regulują transkrypcję.

Podwzgórze łączy regulację nerwową i hormonalną, kontrolując przysadkę. Osie hormonalne są zwykle regulowane ujemnym sprzężeniem zwrotnym: hormon końcowego gruczołu hamuje wcześniejsze piętra osi.

Insulina obniża glikemię, zwiększając pobieranie glukozy w części tkanek i jej magazynowanie. Glukagon zwiększa glikemię, pobudzając glikogenolizę i glukoneogenezę w wątrobie.