Chemia · 2020
Matura CKE maj, PR (F‑2015)
Poziom rozszerzony · Formuła 2015
Zadanie 22.
(2 pkt)(0–2) Dwa węglowodory nasycone A i B mają w cząsteczkach po pięć atomów węgla. Cząsteczka jednego z tych węglowodorów ma budowę cykliczną. W cząsteczce węglowodoru A wszystkie atomy węgla mają jednakową rzędowość. Węglowodory A i B ulegają bromowaniu na świetle według mechanizmu substytucji rodnikowej. Każdy z nich tworzy wyłącznie jedną monobromopochodną.
Napisz równania reakcji monobromowania węglowodorów A i B. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.
Odpowiedzi
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne napisanie dwóch równań reakcji. 1 pkt – poprawne napisanie jednego równania reakcji. 0 pkt – błędne napisanie równań reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) albo brak odpowiedzi. Uwaga: Jeżeli zdający w obu poprawnie zapisanych równaniach użył Cl2 zamiast Br2, to za zadanie otrzymuje 1 pkt.
rozwiązań zadań Poprawna odpowiedź Równanie reakcji monobromowania węglowodoru A: Br CH2 CH H2C CH2 (światło) H2C CH2 + HBr + Br2 CH2 CH2 CH2 CH2 ALBO Br + Br2 (światło) + HBr Równanie reakcji monobromowania węglowodoru B: CH3 CH3 H3C C CH3 + Br2 (światło) H3C C CH2 Br + HBr CH3 CH3 ALBO (światło) CH3C(CH3)2CH3 + Br2 CH3C(CH3)2CH2Br + HBr