Matura próbna CKE styczeń, PR (F‑2023) · rozszerzony · formuła 2023
Zadanie 28.
(2 pkt)(0–2)
Ładowanie…
Chemia
1114 wyników
Matura próbna CKE styczeń, PR (F‑2023) · rozszerzony · formuła 2023
(0–2)
Uzupełnij schemat tak, aby przedstawiał wzór łańcuchowy (w projekcji Fischera) cukru powstającego w wyniku hydrolizy salicyny, oraz napisz wzór półstrukturalny (grupowy) lub uproszczony związku, od którego pochodziła niecukrowa część glikozydu. Wzór związku, od którego pochodziła część niecukrowa:
Wzór cukru: Schemat H O C H OH H O H H OH H OH CH2OH Wzór związku, od którego pochodziła część niecukrowa: CH2OH OH Uwaga: Napisanie wzoru cukru z pominięciem atomów wodoru powoduje utratę punktu.
2 pkt – poprawne uzupełnienie schematu i napisanie poprawnego wzoru. 1 pkt – poprawne uzupełnienie schematu ALBO 2 pkt – napisanie poprawnego wzoru. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi. Próbny egzamin maturalny z chemii – styczeń 2026 r.
Matura próbna CKE styczeń, PR (F‑2023) · rozszerzony · formuła 2023
(0–2) W celu zbadania właściwości salicyny przeprowadzono trzyetapowe doświadczenie. W etapie 1. salicynę wprowadzono do probówki I, w której znajdowały się odczynniki zgodnie z poniższym schematem. Zaobserwowano zmiany wskazujące na zajście reakcji chemicznej. W etapie 2. salicynę wprowadzono do probówki II z roztworem kwasu siarkowego(VI) i ogrzewano, a następnie pozostawiono do wystudzenia. W etapie 3. w probówce III przygotowano świeżo strąconą, zalkalizowaną zawiesinę Cu(OH)2 i dodano do niej ostudzoną zawartość probówki II, a następnie zawartość probówki III ogrzano (patrz poniższy schemat).
Uzupełnij tabelę. Opisz zawartość każdej probówki po zakończeniu etapów 1. i 3. doświadczenia. Uwzględnij rodzaj mieszaniny (roztwór, zawiesina) oraz barwę roztworów i osadów.
| Etap doświadczenia | Zawartość probówki | |
|---|---|---|
| przed doświadczeniem | po zakończeniu etapu doświadczenia | |
| etap 1. |
Zawartość probówki Etap doświadczenia przed doświadczeniem po zakończeniu etapu doświadczenia szafirowy 1. ALBO etap niebieskiALBO granatowy roztwór 3. etap ceglasty osad
rozwiązań zadań
2 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch pól tabeli. 1 pkt – poprawne uzupełnienie jednego pola tabeli. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
(0–1) Dwa pierwiastki oznaczone umownie literami A i X należą do jednego bloku konfiguracyjnego. Pierwiastek A leży w drugim okresie układu okresowego pierwiastków, a pierwiastek X – w trzecim. Wiadomo, że w stanie podstawowym: • atomy obu tych pierwiastków mają po jednym niesparowanym elektronie • liczba elektronów walencyjnych atomu X jest większa niż liczba elektronów walencyjnych atomu A.
| Uzupełnij tabelę. Wpisz symbol pierwiastka A i symbol pierwiastka X oraz symbol bloku | ||||
|---|---|---|---|---|
| konfiguracyjnego, do którego należą te pierwiastki. | ||||
1 pkt – napisanie poprawnych symboli (lub nazw) pierwiastków oraz poprawnego symbolu bloku konfiguracyjnego. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązania Symbol pierwiastka Symbol bloku konfiguracyjnego Pierwiastek A B LUB bor p Pierwiastek X Cl LUB chlor
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
(0–1) W wyniku wzbudzenia elektronowego atomu fosforu jeden z elektronów sparowanych powłoki walencyjnej został przeniesiony na pustą podpowłokę o wyższej energii w tej samej powłoce elektronowej.
Napisz pełną konfigurację elektronową atomu fosforu w opisanym stanie wzbudzonym. Zastosuj zapis konfiguracji elektronowej z uwzględnieniem podpowłok.
([15P] =) 1s22s22p63s13p33d1 Uwaga: Za zastosowanie schematu klatkowego z oznaczeniami numerów powłok i symboli podpowłok zdający otrzymuje 1 pkt. wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz.U. z 2012 r. poz. 917, z późn. zm., tj. Dz.U. z 2014 r. poz. 803, Dz.U. z 2016 r. poz. 895).
1 pkt – napisanie poprawnego zapisu konfiguracji elektronowej atomu fosforu w stanie wzbudzonym. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
rozwiązań zadań
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
(0–1)
Uzupełnij zdania. Zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie. Wraz ze wzrostem wartości elektroujemności metali bloku s w grupie (maleje / rośnie) wartość ich energii jonizacji. W trzecim okresie długość promienia atomów pierwiastków (maleje / rośnie) wraz ze wzrostem ich liczby atomowej.
Wraz ze wzrostem wartości elektroujemności metali bloku s w grupie (maleje / rośnie) wartość ich energii jonizacji. W trzecim okresie długość promienia atomów pierwiastków (maleje / rośnie) wraz ze wzrostem ich liczby atomowej.
1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch zdań. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
(0–1) Przyjmuje się, że masa atomowa izotopu jest równa jego liczbie masowej. Masa atomowa talu jest równa 204,38 u. Ten pierwiastek występuje w przyrodzie w postaci dwóch trwałych izotopów, których jądra atomowe mają parzystą liczbę neutronów. Różnica mas atomowych między tymi nuklidami jest równa 2 u.
Oblicz bezwzględną masę (w gramach) jednego atomu lżejszego izotopu talu.
1 pkt – poprawne obliczenie masy atomu wskazanego izotopu. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi. Przykładowe rozwiązania Sposób 1. 𝑴= 𝟐𝟎𝟒, 𝟑𝟖 𝐮, więc w skład pierwiastka wchodzą atomy o liczbach masowych 203 i 205 1 u = 1,66 ∙10–24 (g) 1u 1,66 ∙10–24 (g) = 203 u 𝑥 𝑥= 𝑚Tl = 3,37 ∙10–22 (g) lub 337 ∙10–24 (g) Sposób 2. 𝑴= 𝟐𝟎𝟒, 𝟑𝟖 𝐮, więc w skład pierwiastka wchodzą atomy o liczbach masowych 203 i 205 203 g – 6,02 ∙1023 atomów 𝑚 – 1 atom 𝑚= 3,37 ∙10–22 (g) lub 337 ∙10–24 (g)
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
(0–2) Poniżej przedstawiono wzór opisujący jedną ze struktur elektronowych cząsteczki N2O. N N O
Uzupełnij tabelę. Określ typ hybrydyzacji orbitali walencyjnych atomu centralnego azotu (sp, sp2, sp3) i kształt cząsteczki (liniowa, kątowa) oraz wpisz, ile wiązań 𝝈 i 𝝅 występuje w cząsteczce N2O o przedstawionej strukturze.
| Typ hybrydyzacji | Kształt cząsteczki | Liczba | |
|---|---|---|---|
| wiązań 𝜎 | wiązań 𝜋 | ||
Liczba Typ hybrydyzacji Kształt cząsteczki wiązań 𝜎 wiązań 𝜋 sp liniowa 2 2
2 pkt – poprawne uzupełnienie czterech pól tabeli. 1 pkt – poprawne uzupełnienie trzech lub dwóch pól tabeli. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
(0–2) Ciała stałe można podzielić na krystaliczne i na bezpostaciowe. Kryształy klasyfikuje się ze względu na rodzaj oddziaływań między tworzącymi je drobinami. Poniżej wymieniono nazwy substancji tworzących kryształy w stałym stanie skupienia. jod diament tlenek sodu magnez woda (lód) Spośród podanych substancji wybierz wszystkie tworzące kryształy jonowe, kryształy kowalencyjne lub kryształy molekularne. Wpisz ich nazwy w odpowiednie pola tabeli. Kryształy jonowe kowalencyjne molekularne
Kryształy jonowe kowalencyjne molekularne tlenek sodu diament jod, woda
2 pkt – poprawne uzupełnienie trzech pól tabeli. 1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch pól tabeli. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
rozwiązań zadań
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
Przeprowadzono doświadczenie, w którym na stały tlenek manganu(IV) podziałano gorącym kwasem solnym. Wydzielający się chlor wprowadzono do probówki, w której znajdował się wodny roztwór pewnej soli. Przebieg doświadczenia zilustrowano na schemacie. Do tak powstałego roztworu po ściance probówki wprowadzono chloroform. To spowodowało utworzenie dwóch warstw: górnej – o zabarwieniu brunatnym – i dolnej, bezbarwnej. Następnie zawartość probówki dokładnie wymieszano i pozostawiono do powtórnego rozdzielenia warstw. Po rozwarstwieniu cieczy warstwa górna była żółtopomarańczowa, a dolna zabarwiła się na fioletoworóżowo.
Opisane doświadczenie przeprowadzono z udziałem pewnej soli, której wzoru nie podano na schemacie. Spośród wymienionych poniżej soli wybierz wzór tej, której wodny roztwór został użyty w tym doświadczeniu. Napisz jej nazwę systematyczną i uzupełnij zdanie. Zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie. NaF NaBr NaI Przebieg doświadczenia wskazuje, że wolny chlor jest (silniejszym / słabszym) utleniaczem niż wolny (fluor / brom / jod).
Napisz w formie jonowej skróconej równania reakcji zachodzących podczas przebiegu • w kolbie • w probówce.
Nazwa systematyczna soli: jodek sodu Przebieg doświadczenia wskazuje, że wolny chlor jest (silniejszym / słabszym) utleniaczem niż wolny (fluor / brom / jod).
2 pkt – poprawny wybór i napisanie nazwy soli oraz poprawne uzupełnienie zdania. 1 pkt – poprawny wybór i napisanie nazwy soli oraz błędne uzupełnienie zdania albo brak uzupełnienia. ALBO 2 pkt – błędny wybór soli i napisanie jej nazwy albo brak nazwy soli oraz poprawne uzupełnienie zdania. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Równanie reakcji zachodzącej w kolbie: MnO2 + 4H+ + 2Cl− → Mn2+ + Cl2 + 2H2O Równanie reakcji zachodzącej w probówce: Cl2 + 2I− → 2Cl− + I2
2 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie dwóch równań reakcji. 1 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie jednego równania reakcji. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Matura CKE czerwiec, PR (F‑2015) · rozszerzony · formuła 2015
Azotowodór HN3 jest silnie toksyczną bezbarwną cieczą o słabych właściwościach kwasowych. Stała dysocjacji tego kwasu jest równa 2,5 ∙10−5, a jego sole są nazywane azydkami. Poniżej przedstawiono jedną ze struktur elektronowych azotowodoru. + - N N N H Azotowodór powstaje w wyniku reakcji niektórych kwasów z azydkami, np. z azydkiem sodu NaN3. Jest również produktem reakcji kwasu azotowego(III) z hydrazyną H2N–NH2.
Azotowodór powstaje w reakcji azydku sodu z kwasem solnym, natomiast taka reakcja nie zachodzi z udziałem kwasu octowego (etanowego).
Wyjaśnij, dlaczego azotowodór powstaje w reakcji z kwasem solnym, a nie powstaje w reakcji z kwasem octowym. Odwołaj się do konsekwencji różnicy w mocy obu kwasów.
Po wprowadzeniu hydrazyny do wodnego roztworu kwasu azotowego(III) zachodzi reakcja, w której jako jedyne produkty powstają azotowodór i woda.
Napisz w formie cząsteczkowej równanie reakcji otrzymywania azotowodoru opisaną metodą.
1 pkt – napisanie poprawnego wyjaśnienia odwołującego się do mocy obu kwasów. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
rozwiązań zadań Przykładowe wyjaśnienia • Kwas solny jest kwasem mocnym (i będzie wypierał azotowodór z jego soli), natomiast kwas octowy jest kwasem słabszym od azotowodorowego i nie będzie go wypierał. • Kwas chlorowodorowy jest kwasem mocnym i wypiera kwasy słabe z ich soli, natomiast kwas octowy ma niższą stałą dysocjacji niż kwas azotowodorowy i nie będzie wypierał azotowodoru z jego soli. • Moc kwasów rośnie w szeregu: kwas octowy ˂ kwas azotowodorowy ˂ kwas solny, a mocniejszy kwas wypiera słabszy z jego soli. Uwaga: Stwierdzenie, że „kwas octowy jest słabszym kwasem niż kwas solny” jest niewystarczające.
N2H4 + HNO2 → HN3 + 2H2O ALBO H2N – NH2 + HNO2 → HN3 + 2H2O
1 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie równania reakcji. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie: Tak
1 pkt – napisanie poprawnego rozstrzygnięcia oraz poprawnego uzasadnienia odnoszącego się do struktury elektronowej azotowodoru. 0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
| etap 3. |
| Pierwiastek A Pierwiastek X | Symbol pierwiastka | Symbol bloku konfiguracyjnego |
| Pierwiastek A |
| Pierwiastek X |
Rozstrzygnij, czy pomiędzy cząsteczkami azotowodoru (HN3) mogą tworzyć się wiązania wodorowe. Uzasadnij swoją odpowiedź. W uzasadnieniu odwołaj się do przedstawionej struktury elektronowej azotowodoru.
: • Cząsteczka azotowodoru ma atom wodoru połączony z elektroujemnym atomem azotu, na którym znajduje się wolna para elektronowa. • Azotowodór posiada zarówno atom wodoru połączony z atomem azotu, jak i wolne pary elektronowe na atomach azotu.